ویتیلیگو که با عناوین مختلفی نظیر برص، پیسی و لک و پیس معروف است نوعی اختلال پوستی است که در طی آن لکه‌های سفید در نقاط مختلف پوست بدن نمایان می‌شوند. علت چنین ناهنجاری تخریب سلول‌هایی به نام ملانوسیت است که رنگ دانه‌های پوستی را تولید می کنند. ویتیلیگو می تواند غشاهای مخاطی (نظیر بافت‌های داخل دهان و بینی) و همچنین چشم‌ها را تحت تاثیر قرار دهد. تاکنون هیپچ راهی برای پیشگیری پیسی یا برص شناخته نشده است.

برخی از درمان‌ها ممکن است شدت این ناهنجاری را کاهش دهند. به‌طور کلی باید گفت که درمان ویتیلیگو بسیار مشکل است. لازم به ذکر است که درمان‌های خانگی تاثیری در معالجه پیسی ندارد. اما استفاده از کرم های ضدآفتاب برای پوشاندن نواحی سفید رنگ پوست می‌تواند تا حدودی موجب بهبود ظاهر پوست شود.

چرا دچار لک و پیس می شویم؟

---

علت این بیماری هنوز مشخص نشده است. ویتیلیگو ممکن است نوعی بیماری خودایمنی باشد. هنگامی که سیستم ایمنی بدن به اشتباه به برخی از قسمت‌های بدن حمله می‌کنند چنین بیماری‌هایی رخ می دهد.

در بیماری برص، سیستم ایمنی بدن به ملانوسیت حمله کرده و موجب تخریب آن می‌شود. برخی مواقع 1 یا چند ژن ممکن است فرد را درمعرض ابتلا به ناهنجاری ویتیلگو قرار دهند.

برخی از محققان معتقدند که ملانوسیت‌ها به خودی خود تخریب می‌شوند و تصور برخی دیکر این است که حوادث ساده نظیر آفتاب سوختگی یا مشکلات عاطفی ممکن است منجربه چنین عارضه ای شود. باید خاطر نشان کرد که هنوز به درستی مشخص نشده که چنین عواملی ممکن است علت اصلی بروز لک و پیس باشند.

چه کسانی بیشتر دچار این عارضه می شوند؟

---

این بیماری ممکن است در هر سنی رخ دهد اما بیشتر افراد در سنین 20 سالگی به آن مبتلا می شوند. با وجود این که بیماری برص بیشتر در افرادی که پوست تیره دارند مشاهده می شود اما ممکن است در تمام نژادها و بین زن و مرد به‌طور یکسان رخ دهد.

افراد مبتلا به بیماری‌های خودایمنی خاص ازجمله پرکاری تیروئید بیشتر از افراد دیگر درمعرض ابتلا به چنین ناهنجاری هستند. دانشمندان هنوز نتوانستند رابطه بین ویتیلیگو با چنین بیماری‌هایی را تشخیص دهند.

البته شایان ذکر است که گاهی برخی افراد بدون بیماری خودایمنی ممکن است به بیماری لک و پیسی مبتلا شوند.

ویتیلیگو ممکن است ریشه ژنتیک داشته باشد. کودکانی که اولیاء آن‌ها به بیماری پیسی مبتلا هستند بیشتر در خطر ابتلا به ویتیلیگو هستند. البته برخی مواقع هم  کودک سالم و بدون علائم ویتیلیگو می‌باشد.

نشانه های این بیماری چیست؟

---

لکه‌های سفید روی پوست از مهمترین نشانه‌های ویتیلیگو هستند. این لکه‌ها در نواحی که پوست درمعرض نور خورشید است بیشتر نمایان می‌شوند. لک های پیسی ممکن است در نواحی نظیر دست، پاها، بازوها، صورت و لب‌ها بروز کنند. سایر نواحی رایج عبارتند از:

• زیربغل و کشاله ران ( محل تماس ران پاها با بدن)
• اطراف دهان
• چشم‌ها
• سوراخ بینی
• ناف
• اندام‌های تناسلی
• نواحی مقعد

افراد مبتلا به برص اغلب موهایشان زود سفید می‌شود. افرادی که پوست تیره دارند ممکن است رنگ داخل دهان آن ها تغییر کرده و سفید شود.

آیا لکه‌های سفید پخش می‌شوند؟

---

به وضوح نمی توان گفت که آیا لکه‌های سفید پیسی پخش می‌شوند یا خیر. در برخی افراد این لکه‌ها گسترده نمی‌شوند، در برخی ممکن است به آرامی و با گذشت زمان بیشتر شوند و در برخی دیگر به سرعت گسترده می‌شوند.

لک‌های ناشی از پیسی در برخی بیماران بعد از مشکلات فیزیکی و عاطفی نمایان می‌شوند.

عوارض بیماری برص چیست؟

---

در این قسمت به معرفی مشکلاتی می‌پردازیم که افراد مبتلا به ویتیلیگو بیشتر در خطر ابتلا به آن‌ها هستند:

• اختلالات اجتماعی و روانی
• آفتاب سوختگی و سرطان پوست
• مشکلات چشم نظیر التهاب عنبیه
• اختلال در شنوایی

راه های تشخیص این بیماری چیست؟

---

پزشک بیماری پیسی را از طریق معاینات فیزیکی، بررسی سوابق پزشکی و خانوادگی و همچنین آزمایشات مختلف تشخیص خواهد داد. سوالاتی که توسط پزشک مطرح می‌شوند عبارتند از:

• آیا فردی در خانواده به ویتیلیگو مبتلا است؟
• آیا بیمار و یا خانواده او سابقه بیماری خودایمنی دارند؟
• قبل از بروز لک‌های سفید آیا بیمار دارای مشکلات پوستی نظیر جوش، آفتاب سوختگی و یا سایر اختلالات پوستی بوده یا خیر؟
• سابقه بیماری‌های جسمی و استرس
• آیا قبل از 35 سالگی رنگ موی بیمار سفید شده‌است؟
• آیا بیمار به نورخورشید حساس است؟

گاهی پزشک برای تشخیص بیماری‌های دیگر ممکن است به آزمایش نیاز داشته باشد. آزمایشاتی که در چنین شرایطی انجام می‌شوند شامل:

• نمونه‌برداری کوچک یا بیوپسی از پوست ناحیه ابتلا
• آزمایش خون
• معاینه چشم

ویتیلیگو (برص) چگونه درمان می شود؟

---

درمان ویتیلیگو ممکن است موجب بهبود رنگ پوست آسیب دیده شود اما نمی‌تواند از بروز مجدد و یا تغییر رنگ مکرر پوست پیشگیری کند. درمان برص می‌تواند تا حدودی ظاهر پوست را بهتر کند. انتخاب درمان به موارد زیر بستگی دارد:

• تعداد لکه‌های سفید
• نحوه گسترش لکه‌ها
• نوع درمانی که بیمار انتخاب می‌کند.

برخی از درمان ها برای همه بیماران مناسب نیستند. برخی از درمان‌ها ممکن است با عوارض جانبی ناخواسته توام باشند. درمان‌ها اغلب طولانی و گاهی بدون تاثیر هستند. گزینه‌های درمانی رایج ویتیلیگو شامل: دارویی، جراحی و سایر درمان‌های دیگر.

هدف عمده بیشتر درمان‌ها تغییر رنگ لکه های سفید پوست است.

درمان‌های دارویی عبارتند از:

• استعمال برخی از کرم ها روی پوست
• داروهای خوراکی
• درمان‌هایی که با دارو و نورماورای بنفش A انجام می‌شوند.
• درمان لکه های نواحی دیگر بدن که به لک‌های پیسی شبیه هستند.

درمان‌های جراحی عبارتنداز:

• پیوند پوست توسط بافت خود بیمار. در چنین روشی پزشک پوست قسمت سالم بدن بیمار را به قسمت آسب دیده پیوند می‌زند. پیوندهای جراحی اغلب در افرادی که لک‌های کوچک برص دارند انجام می‌شود.
• تاتوی پوست.

درمان‌های دیگر عبارتند از:

• کرم‌های ضدآفتاب
• لوازم آرایش ازجمله کرم میکاپ یا رنگ جهت پوشاندن لک و پیس
• مشاوره و پشتیبانی